Denk beter na over je elektrische installatie

Denk beter na over je elektrische installatie

Elektriciteit

De elektrische installatie is iets waaraan je als bouwer of verbouwer minder vanzelfsprekend aandacht besteed. Ze is echter onmisbaar voor ons moderne comfort

De elektrische installatie is één van de punten waaraan bij bouwen en verbouwen te weinig aandacht besteed wordt. Meestal worden we er ons pas van bewust als we een bijkomend toestel of verlichtingspunt moeten aansluiten, of onze meubels anders willen plaatsen. Hebben we dan geen goed ontworpen, flexibele installatie, dan zitten we met problemen.

Planning

• Elektrische energie heb je nodig voor de werf (bouw of verbouwing). Wie over elektriciteit wil beschikken op zijn werf, moet een aanvraag doen voor een werfaansluiting, ofwel via de distributienetbeheerder (een intercommunale), ofwel via een energieleverancier (bv. Electrabel, Luminus…). Zowel de bouwheer als de aannemer kunnen de aanvraag doen. Maak duidelijke afspraken en zorg dat de aanvraag op tijd gebeurt!

• Maar je dient al eerder aan je elektrische installatie te denken. Kies je voor een klassieke installatie, een klassieke installatie met afstandsbediening of een installatie met teleruptoren? Of ga je een stapje verder en integreer je de elektrische installatie in een domoticasysteem? Vereenvoudigd zou je kunnen stellen dat deze rangschikking gaat van goedkoper naar duurder en van gewoon comfortabel en weinig flexibel tot zeer comfortabel en zeer flexibel.

• Op voorgaande vragen is een definitief antwoord nodig vooraleer je een installateur kan kiezen. En die keuze moet gebeuren voordat de ruwbouw van start gaat. Sommige elementen kunnen immers geïntegreerd worden in de muren, in de chape of in de (holle) welfsels van de verdiepingsvloer(en).

De elektrische installatie moet je dus van bij het voorontwerp bespreken met je architect. Inplanting van en aantal lichtpunten, schakelaars, stopcontacten… dit moet gebeuren in functie van de latere inrichting. Niks is zo stom als bv. drie stopcontacten te hebben die nutteloos achter een groot dressoir of grote kast verstopt zitten.

Welk tarief?

De elektriciteitsmaatschappij laat je de keuze tussen drie verschillende types verbruiksmeters:

  • De gewone 24 uren-teller (normaal tarief): er is één vaste prijs voor elke verbruikte kilowattuur (kWh). De vaste kosten liggen hier lager dan bij de andere tarieven, maar de prijs per kWh ligt hoger.
  • De dag/nacht-teller (tweevoudig tarief): dit is een teller met twee meters. Eén geeft het verbruik aan gedurende de dag, de andere dit van de nacht. Vanuit de centrale wordt een signaal gestuurd naar een schakelmechanisme in je teller dat zorgt voor de omschakeling dag/nacht en omgekeerd (tussen 22 en 7 uur, maar de juiste uren kunnen verschillen per gemeente). Het nachttarief voor de verbruikte kWh is ongeveer de helft lager dan het dagtarief.
  • Uitsluitend nachttarief: dit is een aparte teller die uitsluitend ‘s nachts stroom levert. De toestellen die hierop werken, zitten op een aparte leiding. Dit tarief is vooral bedoeld voor accumulatieverwarming die enkel in de nacht oplaadt. De nachtteller kan zowel met het normaal als met het tweevoudig tarief gecombineerd worden.
  • Sociaal tarief: voor de volledigheid vermelden we dat sommige personen (bejaarden, mindervaliden… ) een verlaagd sociaal tarief kunnen aanvragen.

Welk voltage?

Meestal een éénfasige installatie op 220 V (volt) volstaan. Enkel indien je grote, zware machines denkt te gebruiken (professioneel of semiprofessioneel) zal je een driefasige aansluiting op 380 V nodig hebben.

Bij de mono- of éénfasige aansluiting op 220 V komt er meestal één kabel binnen met vier draden in de meterkast. Voor de éénfasige aansluiting worden er daarvan slechts 2 gebruikt (maar een latere omschakeling naar driefasige aansluiting blijft zo mogelijk). Deze draden gaan dan via de hoofdveiligheidschakelaar naar de meter (of teller) en in het geval van een tweevoudig tarief ook via de omschakelaar dag/nacht naar de meter. Daarna gaat het naar de zekeringenkast. Hierin vinden we een onderbrekingsschakelaar (die de stroom in de ganse woning kan uitschakelen, de verliesstroomschakelaars en de automatische zekeringen die de verschillende stroombanen beveiligen.

Welk aansluitvermogen?

• Het elektrisch aansluitvermogen van je woning is het maximum vermogen dat de elektrische installatie kan dragen. Heb je meerdere toestellen tegelijk in gebruik die samen meer vermogen opnemen dan het beschikbare aansluitvermogen, dan schakelt de beveilingsautomaat uit. (zie tabel met vermogens van enkele huishoudtoestellen)

• Heb je een monofasige aansluiting 220 V en een stroomintensiteit van 25 A, dan is het totaal beschikbare vermogen 220 V x 25 A = 5 500 W of 5,5 kW.

Voor 40 A wordt dat 8,8 kW en voor 63 A geeft het 13,86 kW.

Voor een ééngezinswoning (zonder elektrische verwarming!) worden dikwijls 40 en 63 A gekozen.

Definitieve aansluiting en veiligheid

De elektrische installatie moet beantwoorden aan wettelijke voorschriften en verplichtingen die samengevat zijn in het AREI (Algemeen Reglement van de Elektrische Installaties). Een dik boek, redelijk technisch en voor de leek niet praktisch bruikbaar. Eens je installatie klaar is, moet ze gekeurd worden door een erkend keuringsorganisme. Voor de keuring heb je een ééndraads- en een situatieschema nodig van je installatie dat geleverd wordt door je installateur en door hem is ondertekend. Met dit attest kan je een definitieve aansluiting vragen aan je elektriciteitsleverancier.

Besparingen door zelfdoen

Heb je geen elektriciteitsknobbel, dan kan je toch besparen op je installatie door zelf aan de slag te gaan. Selfmatic en Brainbox bv. zullen niet alleen de plannen voor je elektrische installatie uittekenen, maar ook de voorbedrade verdeelkast leveren samen met een duidelijke handleiding van hoe je moet te werk gaan, waar je de sleuven moet kappen, waar de schakelaars, lichtpunten en stopcontacten moeten komen… en dit uiteraard volgens jouw wensen en verlangens. Ze leveren de materialen en soms ook wel de nodige gereedschappen. Ze zorgen ook voor een ééndraads- en situatieschema van je installatie.

Beide firma’s leveren een gelijkaardige service voor een domotica-installatie.

www.brainbox.be

www.selfmatic.be

Elektriciteit en codes

Elektriciteit heeft zijn eigen codes en eenheden. Enkele tips:

• Gelijkstroom: wordt onder andere geleverd door (oplaadbare) batterijen. Gelijkstroom (dikwijls aangeduid als DC) heeft een bepaalde polariteit en de polen zijn ofwel + ofwel -. Wisselstroom (aangeduid als AC) heeft geen vaste polen: 50 keer per seconde wisselen de polen van + naar -. Vandaar dat men zegt dat wisselstroom een frequentie heeft van 50 Hz (hertz).

• Een stroom wordt gekenmerkt door zijn spanning, uitgedrukt in volt (V) en door zijn stroomsterkte, uitgedrukt in ampère (A). Het vermogen dat een stroom kan leveren in een elektrisch toestel wordt uitgedrukt in watt (W) of kilowatt (kW), waarbij 1 kW=1000 W. Vermogen wordt soms uitgedrukt in kVA, waarbij 1 kVA= 1kW. Wordt dit vermogen geleverd gedurende een bepaalde tijd (aangegeven in uur of h), dan verbruikt het toestel elektriciteit dat door de meter opgetekend wordt en de verbruikte stroom wordt u aangerekend.

Een voorbeeld maakt dit duidelijk:

Je gebruikt een strijkijzer met een vermogen van 2000 W (of 2 kW) gedurende anderhalf uur. Dan heb je verbruikt: 2 kW x 1,5 h = 3 kWh.

Tekst: Jef Sels

Ik ga Bouwen & Renoveren 2007

Tips

TIP 1

Zorg ervoor dat aan de verschillende zekeringen duidelijk aangegeven wordt welke circuits ze beveiligen.

TIP 2

Als de elektricien aan de slag is en alle gaines gehakt zijn, maak dan foto’s! Zo weet je later steeds waar de leidingen lopen en waar je nooit mag boren om één of ander aan de wand op te hangen. Stop die foto’s bij je elektriciteitsdossier, zodat je ze snel kan

Extra: Let op!

Hoe hoger het gevraagde maximale vermogen, hoe hoger de aansluitings- en abonnementsprijs zullen zijn. Ook een tweevoudige meter is duurder wat vaste kosten betreft, maar hij laat toe te besparen op verbruikskosten.

Niet gevonden wat je zocht?

Probeer het nogmaals in onze zoekmachine.

Gerelateerde artikels