Keuken in de kijker: klein, maar praktisch

Keuken in de kijker: klein, maar praktisch

Interieur, Keuken

Sla een boekje van een keukenfabrikant open en je droomt meteen weg. Ze slaan je om de oren met grote keukens, maar de praktijk ziet er heel wat anders uit. Onze keukens worden immers steeds kleiner. Gelukkig bestaan er trucjes om met deze keukentrends om te gaan. 

Vierkante meters zijn schaars en duur, dat beseft iedereen. De gemiddelde omvang van woningen daalt, en uiteraard volgen ook keukens die trend. Vooral in de stad zijn grote keukens toch eerder uitzonderlijk. Volgens een recente studie hebben 69 % van de Fransen een keuken met een oppervlakte tussen 6 en 16 m². De gemiddelde oppervlakte bedraagt 13,7 m². Dat is niet piepklein, maar ook niet enorm ruim. Kortom, het is een goed idee om alle beschikbare ruimte optimaal te benutten.

© éggo

In de vorm van een letter

De inrichting van de keuken is aan behoorlijk wat regels onderworpen. De vormgeving kan verschillen, en verwijst vaak naar de letters van het alfabet: een I (een langgerekte gang), een L (met een uitspringend gedeelte tegen de aangrenzende muur), een U (met drie wanden) of een G (met drie wanden en een uitspringend werkblad dat richting het midden van de ruimte doorloopt). Al die letters kunnen op de zitkamer aansluiten en zo de beroemde “Amerikaanse” keuken vormen.

Het werkblad maximaliseren

De oppervlakte van het werkblad is in een kleine keuken vaak een knelpunt. “Wie kookt, heeft ruimte nodig” bevestigt Erik Dallons, bedrijfsleider bij DVDE Menuiserie in Nijvel. Hij vergelijkt de inrichting van een kleine keuken met de uitrusting van een mobilehome of een campingcar. “Kies voor een opklapbare tafel die onder het werkblad verdwijnt óf voor een mobiel werkblad op wieltjes.” Die zijn uittrekbaar om zo de werkoppervlakte te verdubbelen. Eventueel plooi je nog een extra poot open om de stabiliteit van het geheel te garanderen. Ga wel wat ordelijk te werk, zo hoef je niet alles van plaats te veranderen telkens je het werkblad wil openplooien. “Je kan ook overwegen om een klaptafeltje aan de muur te bevestigen,” weet Dallons.

Nog een handigheidje uit mobilehomes: het deksel dat over de gootsteen past en zo een extra werkblad creëert. Vaak gaat het om een snijplank tussen het afdruiprek en de eigenlijke spoelbak.

Handig meubilair

Naast het werkblad is voldoende opbergruimte vaak een groot probleem. Werk daarom op maat. Zo benut je elke vierkante centimeter optimaal. Lades zijn praktischer dan klapdeuren. Je ziet onmiddellijk wat er in de lade ligt. Maak wel compartimenten in de lades. Zo kan je alles mooi opbergen, waardoor je alweer ruimte wint.

© Blum

Laat ook in hoeken geen plaats verloren gaan. Fabrikanten pakken met verschillende oplossingen uit. “Vroeger werd er vaak met draaikorven gewerkt,” legt Erik Dallons uit. “Maar in de huidige uitschuifbare korven van Magic corner kan je nog meer spullen kwijt. Dergelijke kasten beschikken over een vaste korf aan de deur: wanneer die wordt geopend, trekt die aan de korven binnenin om ze bereikbaar te maken.” Plateaus die helemaal uit de kast draaien, zijn eveneens bijzonder handig. Er bestaan ook handige hoeklades die de beschikbare ruimte optimaliseren.

Hoge kasten laat je het best tot aan het plafond doorlopen. Om de hoogste gedeelten te bereiken, ontwikkelden specialisten een telescopisch systeem. Daarmee laat je de kastinhoud tot op een toegankelijke hoogte zakken. Ook de manier waarop de keukendeurtjes opengaan, is van belang. Klapdeuren vragen niet alleen meer ruimte. Je kan er ook jouw hoofd aan stoten. Kies daarom voor schuifdeurtjes die naar boven toe opengaan.

Sommige vakmensen zijn geen voorstander van open wandrekken. Ze doorbreken de eenheid in de keuken en zetten een rem op het gevoel van ruimte. Bovendien kan je er niet om het even welk materiaal in kwijt. Anders gaat de keuken er snel wanordelijk uitzien. Je mijdt ook beter kolomkasten. Ze zijn weliswaar handig en creëren extra opbergruimte, maar beperken de lengte van het werkblad.

Huishoudtoestellen

Een oven, een stoomoven, een microgolfoven, een vaatwasmachine, kookplaten, een snijplank, een grill, een wok, een frituurpan of een ingebouwde espressomachine,… Sommige huishoudtoestellen zijn tegenwoordig zo complex dat ze veel ruimte innemen. Laat daarom zoveel mogelijk toestellen inbouwen. Dat is duurder, maar veel compacter. En omdat ze er net als de rest van het keukenmeubilair uitzien, vallen ze niet op in de ruimte. Denk daarnaast ook aan multifunctionele toestellen, zoals een combi-oven (klassieke warmte + microgolf- of stoomoven). Wil je ook een grill of een planchet-plaat? Verstop die dan onder een deksel.

Verder zijn er ook bescheiden toestellen op de markt: koffiezetmachines, broodroosters, keukenrobots,…: bijna alles is in miniversie te vinden. Dat geldt ook voor grote elektrotoestellen. Een standaard vaatwasser is 60 cm breed, maar er bestaan ook smallere modellen van 45 cm. Ze hebben weliswaar een lager vermogen, maar doen toch de vaat voor een tiental gasten. Datzelfde geldt voor kookplaten: een inductieplaat van 30 of 45 cm beschikt over flexibele kookzones. Groot genoeg voor een klein gezin.

Open of gesloten?

Een open keuken, hoe klein ook, lijkt direct veel groter. Er bestaan verschillende mogelijkheden. Trek, bijvoorbeeld, een glazen wand op. “Glas is meer dan ooit trendy,” weten ze bij keukenfabrikant Mobalpa. “Je scheidt jouw salon en keuken op een stijlvolle manier.” De slimme afbakening opent meteen nieuwe perspectieven: het uitzicht op het salon vanuit de keuken creëert diepte en wekt meteen de indruk van een ruimer vertrek. Een glazen hoekwand – vanop vloerniveau tot aan het plafond of tot halverwege – geeft een kleine keuken extra troeven.

Een doorgeefluik creëert meteen een doorkijk naar de zitkamer. Tegelijk kan je de muren rondom blijven gebruiken voor hangkasten of wandrekken. En een schuifwand is handig om de keukenruimte in functie van uw behoeften te laten verschijnen of verdwijnen.

Het gedroomde keukeneiland

Volgens de enquêtes van verschillende keukenfabrikanten dromen heel wat Belgen van een centraal keukeneiland. Samen met familie of vrienden rond het meubel aperitieven, heeft voor velen een bijzondere aantrekkingskracht. Maar een centraal eiland vraagt veel plaats. Jouw keuken moet minstens 15 m² groot zijn. Eigenlijk is zelfs 20 m² aangeraden. Rond het eiland moet je immers 90 cm tot 1 m vrije ruimte hebben. Zo kan je vlot circuleren en de kasten makkelijk openen terwijl jouw toestellen bereikbaar blijven. De diepte van het eiland is trouwens nog belangrijker dan die van het laag wandmeubilair: hou rekening met 90 cm en een lengte van minstens 180 cm.

© Dovy Keukens

Gelukkig bestaan er ook oplossingen voor meer bescheiden keukens. De afmetingen van het keukenmeubel kunnen op de omvang van het vertrek worden afgestemd. Zo kan een keukeneiland uitsluitend fungeren als werkblad met extra opbergruimte onderaan. Als je geen deurtjes installeert, hoef je ook geen ruimte te voorzien om die te kunnen openen. Een andere plaatsbesparende oplossing: vervang de keukentafel en de bijhorende stoelen door een toog met krukjes die daaronder passen. De toog bestaat uit een vrijdragend blad op een klein eiland dat lage opbergkasten kan omvatten. Misschien nóg handiger: een eiland op wieltjes dat je naar believen kan verplaatsen en dat je tegen de muur duwt als je in het midden van de keuken ruimte wil vrijmaken.

Tot slot kan je ook kiezen voor een keukeneiland met spoelbak. Integreer echter geen kookplaten in het eiland, want dan heb je een diepte van minimaal 90 cm nodig. Dat is nodig om veilig te kunnen werken en spatten op de vloer te voorkomen. Kleine keuken

De laatste centimeters

Inmiddels hebben we de kastruimte optimaal benut, huishoudelektro compact gemaakt om een degelijk rendement te garanderen, werkbladen zo lang mogelijk uitgerokken,… Los daarvan, bestaan er nog een aantal trucs om de keuken te optimaliseren. Zo kan je het aanrecht gebruiken om er keukengerei, specerijen en kruiden aan op te hangen.

Heb je al nagedacht over de hoogte van het werkblad? Volgens de normen schommelt die rond 85 cm. Die standaard wordt echter al lang gehanteerd, terwijl mannen en vrouwen in de afgelopen decennia voortdurend groeiden. Wanneer je het werkblad op 90 of 95 cm plaatst en kiest voor een dun materiaal (roestvrij staal, kwarts, glas,…), maak je voldoende ruimte vrij voor een bijkomende lade. In diezelfde optiek suggereert Inge Moerman van Dovy Keukens een andere oplossing. “Door de keukensokkel 7 cm lager te maken, win je diezelfde hoogte aan de binnenkant van een kast, zodat je niet één maar twee legplanken kan installeren.” Een andere optie: gebruik de plinten als bijkomende lage lades.

Aarzel niet om jou laag keukenmeubilair 5 cm dieper te maken indien je die mogelijkheid hebt. Die ingreep levert een dubbel voordeel op: “Lage kasten die hoger en dieper zijn, bieden tot 20 % meer ruimte,” weet Inge Moerman. “Bovendien wordt het werkblad daardoor langer (65 cm in plaats van de gebruikelijke 60 cm). Zo heb je meer ruimte om te koken en klein huishoudelektro uit te stallen.”

Basisregels

Ook in een kleine keuken kan je je goed voelen. Wijk daarom niet af van een aantal regels. Zorg voor een vrije oppervlakte van minimaal 30 cm aan weerszijden van de kookplaten. Daar kan je kruiden, voedingswaren en keukengerei neerzetten, of zelfs een kookpot die je snel van het vuur wil halen. Kookplaten in een hoek van het vertrek zijn dus absoluut geen goed idee.

© Franke

Denk ook na over de afmetingen van de spoelbak. “Sommige mensen zweren bij twee spoelbakken, maar die heb je niet nodig als je een vaatwasser installeert,” merkt Erik Dallons op. “Mensen wassen steeds minder af. Anderhalve spoelbak is daarom ideaal. Reken een breedte van amper 60 cm (35 cm voor de grote bak, 15 cm voor de kleine en een paar extra centimeters in het midden en aan de zijkanten)”. Die oplossing is handiger en bespaart water. Tegenwoordig worden in de spoelbak vooral groenten gewassen. Daarvoor is een halve bak ruim voldoende.

Ook de elektriciteit is belangrijk. Voorzie voldoende stopcontacten voor klein huishoudelektro. Om tot een esthetischer resultaat te komen, kan je de stopcontacten in het werkblad inwerken in plaats van in de muur.

Leven in een driehoek

In een keuken onderscheiden we verschillende functies: opbergen (vaatwerk, keukengerei,…), spoelen, koken, afwassen en voorraad opslaan (in kasten of in de koelkast). Die verschillende functies spelen zich idealiter af binnen de werkdriehoek (opbergen, spoelen, bereiden/koken). Een grotere keuken staat niet noodzakelijk voor meer comfort, omdat de te overbruggen afstanden groter zijn. In een klein vertrek is de driehoek compacter. De comfortabelste afstand tussen de verschillende zones bedraagt 90 cm.

In een lineaire keuken kan je die driehoek uiteraard niet creëren. De verschillende functies sluiten daar op elkaar aan. De ijskast staat idealiter in de buurt van de spoel- en bereidingszone. Die laatste ligt dan weer beter in de buurt van de kookzone.

Niet klein, maar mini

Naast kleine keukens zijn er ook kitchenettes. Die zie je vaak in studio’s en studentenkoten. Minikeuken is op dat vlak een specialist. De fabrikant pakt uit met volledig metalen systemen die 90 tot 180 cm lang zijn. Ze kiezen bewust voor metaal. Dat is makkelijker te monteren, insijpelend water geeft -in tegenstelling tot hout- geen probleem, de dikte van het meubilair blijft beperkt én het materiaal is hygiënisch en makkelijk schoon te maken.

Het geheel is verkrijgbaar in verschillende kleuren, van sobere kleuren (wit, mokka, grijs of zwart) tot gifgroen en stijlvol bordeaux. Een vooraf gemonteerde keuken waarin alle elektro reeds werd ingewerkt, wordt op maat geleverd. Naargelang de opties zit er een spoelbak, een klein werkblad, een kookplaat, een koelkast en een klassieke oven of microgolfoven in. Ook opbergruimte in de hoogte kan worden voorzien. Het enige wat je nog moet doen is hem op de gewenste plaats neerzetten.

Tekst Natacha Dumont

Openingsbeeld © Laurent Brandajs/Alexandru Patrichi Architect

Niet gevonden wat je zocht?

Probeer het nogmaals in onze zoekmachine.

Gerelateerde artikels